أُحُد.
کوهی است نزدیک مدینۀ منوره، سرخ رنگ، و قله ندارد و بین آن و مدینۀ منوره یک میل راه است در جهت شمالی و در آنجا وقعۀ فظیعه اتفاق افتاد که حمزه عمّ نبی صلی الله علیه و آله و سلم و٧٠ تن از مسلمانان شهید شدند و دندان رباعی پیغمبر (ص) بشکست و صورت مبارکش بشکافت و لبش مجروح گردید و آن روزِ آزمایش بود. و این واقعه به روز شنبۀ هفتم شوّال در دو سال و نه ماه و هفت روز گذشته از هجرت پیامبر (ص) یعنی به سال سوم هجری روی داد و عبیدالله بن قیس الرقیات گفته است :

یا سیدالظاعنین من اُحد
حییتَ من منزل و من سند
ما اِن بمثواک غیر راکدة
سفع وَهاب کالفرخ ملتبدِ

و در حدیث از پیامبر مروی است که فرمود : احد جبل یحبنا و نحبه و هو علی باب من ابواب الجنة و عیر جبل یبغضنا و نبغضه و هو علی باب من ابواب النار. و از ابوهریره روایت شده : خیرالجبال احد و الاشعر و ورقان. (معجم البلدان).
و رجوع به امتاع الاسماع مقریزی شود.

***

و في السنة الثالثة كانت غزوة «أحد»
في الجبل المشرف على المدينة
المسمى بهذا الاسم‏.