أصر

الْأَصْرُ:

عقد الشي‏ء و حبسه بقهره،

يقال:

أَصَرْتُهُ‏ فهو مَأْصُورٌ،

و الْمَأْصَرُ و الْمَأْصِرُ:

محبس السفينة.

قال اللّه تعالى:

وَ يَضَعُ عَنْهُمْ‏ إِصْرَهُمْ‏ [الأعراف/ 157]

أي:

الأمور

التي تثبطهم و تقيّدهم

عن الخيرات و عن الوصول إلى الثواب،

و على ذلك:

وَ لا تَحْمِلْ عَلَيْنا إِصْراً
[البقرة/ 286]،

و قيل:

ثقلا.

و تحقيقه ما ذكرت،

و الْإِصْرُ:

العهد المؤكّد

الذي يثبّط ناقضه

عن الثواب و الخيرات،

قال تعالى:

أَقْرَرْتُمْ وَ أَخَذْتُمْ عَلى‏ ذلِكُمْ‏ إِصْرِي‏
[آل عمران/ 81].

الْإِصَارُ:

الطّنب و الأوتاد التي بها يعمد البيت،

و ما يَأْصِرُنِي‏ عنك شي‏ء،

أي:

ما يحبسني.

و الْأَيْصَر:

كساء

يشدّ فيه الحشيش

فيثنى على السنام ليمكن ركوبه.

أصر:

أَصْر
بستن چيزى و حبس كردن به قهر و زور،
افعالش چنين است
- أَصَرْتُهُ‏ فهو مَأْصُور. المَأْصَر و المَأْصِر -:
محل بستن كشتى (اسكله) و محبس كشتى است يعنى زندان.
در آيه

(وَ يَضَعُ عَنْهُمْ‏ إِصْرَهُمْ‏ - 57/ اعراف)

امورى است كه
آنها را از خيرات
و رسيدن به ثواب و پاداش باز مى‏دارد،
و در اين معنى آيه

(وَ لا تَحْمِلْ عَلَيْنا إِصْراً - 286/ بقره)

(گرانبارى در
فرمانبرى و
پيمان و
موانع خيرات را بر ما منه).

إِصْر:
در آيه فوق به معنى بار سنگين است
و تحقيقش همان است كه ياد آور شدم،
الإِصْر
يعنى عهد و پيمان مؤكّدى كه
آن تأكيد،
مانع شكستن و نقض آن را از ثواب و خيرات است،
خداى فرمايد

(أَ أَقْرَرْتُمْ وَ أَخَذْتُمْ عَلى‏ ذلِكُمْ إِصْرِي‏ - 81/ آل عمران)

يعنى پيمان مؤكّد و استوار.
الإِصَار - طنابها و ريسمانهائى كه ستونهاى خانه‏ (منظور همان طنابهاى خيمه و چادرها و يا سراپرده‏هائى است كه تقريبا خانه بيشتر مردم بوده و امروز عشاير و كوچ نشينان همانگونه خانه‏ها دارند كه با طناب بر پا مى‏شود.) را بر پاى مى‏دارد،
و - ما يَأْصِرُنِي‏ عنك شى‏ء -
چيزى مرا از تو باز نمى‏دارد و مانع نمى‏شود.

الأَيْصَر:
عبائى كه در آن پوشال مى‏ريزند
و بر كوهان شتر مى‏نهند،
تا سوارى و نشستن بر آن ممكن و آسان شود.